- خانم غفاری
- 0 نظر
- 163 بازدید
سازمان ملی بهره‌وری ایران در گزارشی با عنوان «از سیمای بهره‌وری تا تحول حکمرانی؛ الزامات تحقق بهره‌وری در برنامه هفتم پیشرفت»، وضعیت بهره‌وری کشور را در چارچوب احکام برنامه هفتم پیشرفت بررسی کرده و با تحلیل ریشه‌های فاصله با اهداف این برنامه، الزامات حکمرانی و پیشنهادهای سیاستی اصلاحی را ارائه کرده است.
بررسی وضعیت بهره‌وری کشور
این گزارش در سه بخش اصلی تدوین شده است. در بخش نخست، سیمای بهره‌وری در دو سطح اقتصاد کلان و دولت بررسی می‌شود. بخش دوم به تحلیل چرایی وضعیت موجود با استفاده از چارچوب آمادگی بهره‌وری سازمان بهره‌وری آسیایی (APO) و شواهد مرتبط با حکمرانی اختصاص دارد. در بخش سوم نیز توصیه‌های سیاستی و ۱۵ سیاست اصلاحی در پنج حوزه شامل تصمیم‌گیری، چابک‌سازی دولت، تنظیم‌گری بازارها، تخصیص منابع و قابلیت دولت ارائه شده است.
مهم‌ترین چالش‌های بهره‌وری کشور
بر اساس یافته‌های این گزارش، پایین بودن و ناپایداری رشد بهره‌وری، تحقق نیافتن سهم پیش‌بینی‌شده بهره‌وری در رشد اقتصادی، نامتوازن بودن بهره‌وری میان بخش‌های مختلف، بهره‌وری پایین دولت و اتلاف منابع از مهم‌ترین چالش‌های بهره‌وری کشور به شمار می‌رود. این گزارش همچنین به برخی مصادیق اتلاف منابع در کشور اشاره کرده است. از جمله، شدت مصرف انرژی در ایران طی دو دهه گذشته افزایش یافته و مصرف سرانه انرژی در سطحی حدود دو برابر میانگین جهانی قرار گرفته است.
همچنین، حجم فلرینگ گاز از ۱۳/۷ میلیارد مترمکعب در سال ۲۰۱۹ به ۲۲/۸ میلیارد مترمکعب در سال ۲۰۲۴ افزایش یافته و بیش از سه برابر میانگین جهانی گزارش شده است. تلفات آب نیز از ۲۷ درصد در سال ۱۳۹۵ به ۳۳ درصد در سال ۱۴۰۱ رسیده است. برآوردهای این گزارش همچنین از هدررفت سالانه ۳۰ تا ۳۵ میلیون تن غذا، قاچاق روزانه ۲۰ تا ۳۰ میلیون لیتر سوخت و بلااستفاده ماندن بخشی از ظرفیت‌های تولیدی و زیرساختی کشور حکایت دارد.
ریشه‌های ناکارآمدی
طبق این گزارش، ضعف همزمان در چهار حوزه «انگیزه، قابلیت، کارایی بازار و ثبات» به‌عنوان یکی از ریشه‌های اصلی ناکارآمدی و وضعیت موجود کشور شناسایی شده است.
بر همین اساس، کیفیت تنظیم‌گری، کارایی بازار کار، نسبت سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی به تولید ناخالص داخلی، محیط اقتصاد کلان، کیفیت نهادها و اثربخشی دولت به‌عنوان شاخص‌های اولویت‌دار ایران در چارچوب آمادگی بهره‌وری APO معرفی شده‌اند.
سیاست‌های پیشنهادی برای ارتقای بهره‌وری
در بخش توصیه‌های سیاستی، مجموعه‌ای از اقدامات در پنج حوزه اصلی پیشنهاد شده است. از جمله این اقدامات می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
– مشارکت ذی‌نفعان در فرآیند وضع مقررات
– کاهش بار مقرراتی و حذف مقررات غیرضروری
– ایجاد انعطاف در بازار کار همراه با حفظ امنیت شغلی
– تسهیل تجارت از طریق ایجاد پنجره واحد گمرکی
– توسعه زیرساخت‌های دولت دیجیتال و تبادل داده
– استقرار چارچوب مالی میان‌مدت
– ارتقای کارایی هزینه‌های عمومی و بازبینی مخارج
– اصلاح گام‌به‌گام یارانه‌های انرژی و کاهش ناترازی انرژی
تأکید بر بهره‌وری در بنگاه‌ها
در حوزه بنگاه‌ها نیز این گزارش بر اصلاح ساختار مدیریتی و مالکیتی شرکت‌های بزرگ، استقرار حاکمیت شرکتی و مشروط کردن حمایت‌های دولت به ارتقای بهره‌وری تأکید می‌کند. این گزارش با تمرکز بر وضعیت بهره‌وری کشور و الزامات حکمرانی، مجموعه‌ای از پیشنهادها را برای اصلاح سیاست‌ها و ایجاد زمینه‌های مناسب‌تر برای تحقق اهداف بهره‌وری در چارچوب برنامه هفتم پیشرفت ارائه کرده است.
این مطلب با هدف اطلاع‌رسانی توسط انجمن بهره‌وری بازنویسی، تهیه و منتشر شده است. متن اصلی خبر و گزارش منتشرشده توسط سازمان ملی بهره‌وری ایران در وب‌سایت این سازمان قابل مشاهده است.
https://www.npo.gov.ir/news/id/9959
